Skip to main content

Wypalenie zawodowe to niemały problem nie tylko tych pracowników, którzy na rynku pracy obecni są od wielu lat. Coraz częściej z wypaleniem zmagają się również pracownicy młodzi, którzy – mylnie zdawać by się mogło – pracują za krótko, by móc mówić o tej przypadłości. Jakie są jej przyczyny i objawy? I co zrobić, by nas nie dotknęła?

Nie da się ukryć, że wypalenie zawodowe jest jednym z tych zaburzeń psychicznych, które najczęściej dotykają pracowników. Twierdzenie to zostało wielokrotnie udowodnione w badaniach i ankietach przeprowadzanych w różnych miejscach pracy, wśród osób obejmujących przeróżne stanowiska. Jednym z takich badań było to zaprezentowane w raporcie „Zdrowie psychiczne w środowisku pracy” opracowanego w ramach kampanii „Zrozum.Poczuj.Działaj!” przez Pracodawców RP i Grupę ArteMis, we współpracy z Partnerem Merytorycznym Instytut One – Zdrowie i Harmonia. Według niego aż 85% respondentów zgadza się z powyższym zdaniem.

Wypalenie zawodowe – objawy

W jaki sposób jednak rozpoznać wypalenie zawodowe? Jak każde zaburzenie posiada ono zestaw objawów, które stopniowo zaczynają się ujawniać. Zaliczyć do nich możemy:

  • ciągłe zmęczenie pracą – zadania dotychczas proste i bardzo dobrze nam znane, stają się męczące i nieprzyjemne. Odkładanie ich na później skutkuje narastającym poziomem stresu związanego ze strachem o niewywiązanie się z obowiązków na czas i w dobrej jakości. Zmęczenie przynosimy z sobą do domu, przez co nie potrafimy się zrelaksować i odpocząć przed kolejnym dniem.
  • nieangażowanie się w życie firmy – jeżeli dotychczas byliśmy bardzo aktywni, udzielaliśmy się w firmie, zgłaszaliśmy swoje pomysły i propozycje, a od pewnego czasu angażowanie się w sprawy firmy nie przynosi nam satysfakcji, to może być sygnał pojawiającego się problemu z wypaleniem zawodowym,
  • strach przed pójściem do pracy – bardzo często osoby zmagające się z wypaleniem zawodowym odczuwają stres już na samą myśl o powrocie do pracy. Stres ten objawia się na różne sposoby, a nierzadko daje objawy somatyczne takie jak nudności i wymioty,
  • brak zainteresowania branżą – jeśli dotychczas twoja praca była jednocześnie twoją pasją, a teraz już w ogóle cię nie cieszy, może to oznaczać, że grozi ci wypalenie zawodowe. Kwestia utraty zainteresowania branżą, w której pracujemy, niekoniecznie musi być powiązana bezpośrednio z nią – może być wypadkową słabej atmosfery w zespole czy braku docenienia ze strony szefostwa,
  • nerwowe przeglądanie ogłoszeń o pracę i nieaplikowanie na oferty – często osoby wypalone zawodowo myślą o zmianie pracy, przeglądają ogłoszenia, wizualizując sobie siebie na nowym stanowisku w innej firmie. Jednocześnie nie aplikują na oferty, bojąc się zmian i ryzyka, które wymagałoby od nich dodatkowej aktywności, na którą teraz nie mają siły. W efekcie pozostają w aktualnej pozycji – wypaleni.

Wypalenie zawodowe – jak sobie radzić?

Wypalenie zawodowe – jeśli się go nie „karmi”, może być problemem jedynie chwilowym. Warto reagować, gdy zauważymy u siebie pierwsze objawy tego zaburzenia i postarać się odmienić bieg wydarzeń. Co możemy zrobić my – jako pracownicy?

  1. naucz się odpoczywać – początkowo może nie być to proste, ale żeby uniknąć wypalenia zawodowego, należy nauczyć się rozgraniczać czas prywatny od zawodowego. Relaks, regeneracja po pracy to coś, co każdemu jest potrzebne. Wyłączenie telefonu i laptopa po godzinach pracy to pierwszy krok do redukcji stresu,
  1. zadbaj o różnorodność zadań – często monotonność obowiązków, mechaniczność pracy, każdy dzień wyglądający tak samo skutkują wypaleniem zawodowym. Warto zadbać o to, by nasze zadania różniły się od siebie i angażowały różne nasze umiejętności. Jeśli nie jesteś w stanie samodzielnie urozmaicić swojego dnia pracy, porozmawiaj o tym z przełożonym,
  2. nie bój się zmian – jeśli dojdziesz do momentu, w którym w obecnej pracy już nic nie sprawia ci przyjemności, nie bój się jej zmienić. Może się okazać, że wymarzone stanowisko czeka tuż za rogiem i wystarczy podjąć ryzyko,
  1. podziel się swoimi odczuciami z innymi – przyjaciele lub rodzina z pewnością chętnie wysłuchają tego, co masz do powiedzenia. Poproś o radę – inny punkt widzenia często potrafi rozjaśnić nam nieco sytuację lub zmotywować do działania. Dobrym wyjściem będzie również rozmowa z osobami, które także zmagają lub zmagały się z wypaleniem zawodowym,
  1. skonsultuj się z psychologiem lub terapeutą – to rozwiązanie może wydawać się daleko idącym, ale w gruncie rzeczy nie jest nadzwyczajne. Wiele osób, które cierpią z powodu wypalenia zawodowego, korzysta z konsultacji psychologicznych. Zazwyczaj okazują się one bardzo pomocne.

Z wypaleniem zawodowym, kiedy już ono nas dotknie, można walczyć. Najlepiej jest jednak mu przeciwdziałać i starać się nie dopuszczać do sytuacji niosących ryzyko pojawienia się tego zaburzenia.